Cyfarwyddiadau i Ymuno: Ymunwch â’r cyfarfod ar MS Teams | ID y Cyfarfod: 321 300 428 853 4 | Cyfrinair: q75gi6cL
Gweld y Recordiad: Gyda chaniatâd y siaradwyr, byddwn yn rhannu recordiad y cyflwyniad ar ein gwefan yn: Insights Wales / Cipolwg Cymru – 2026-27 Recordings – epwales.org.uk
Mae’r cyflwyniad hwn yn archwilio ymchwil a wnaed fel rhan o brosiect Meistr yn ymchwilio i boblogaeth Ewrop y Gwyddelod Gwyn-y-bych (eagles môr) sydd wedi diflannu’n lleol. Gan ddefnyddio chasgen wyau hanesyddol a samplau mwnci a gadwyd yn gasgliadau Amgueddfa Cymru, cafwyd a threfnwyd genomau mitocondriaidd i greu’r data mitogenomig cyntaf o’r boblogaeth y Gwyddelod Gwyn-y-bych sydd wedi diflannu. Mae’r prosiect yn tynnu sylw at werth casgliadau amgueddfeydd fel archifau o amrywiant genetig ac yn dangos sut y gall datblygiadau mewn trefnu DNA helpu i adfywio hanes poblogaethau a gollwyd, gan ddarparu mewnwelediadau a all gefnogi ymdrechion cadwraeth a adfer rhywogaethau yn y dyfodol.
About the Speaker
Mae Manus Giovanni Leidi yn ymchwilydd genomics yn Prifysgol Caerdydd gyda diddordebau mewn geneteg cadwraeth, genomics amgueddfa, a chadwraeth rhywogaethau. Yn ystod radd Meistr integredig mewn Gwyddorau Biolegol, ymchwiliodd Manus i genomics cadwraeth ac esblygiadol y boblogaeth eryr-y-môr gwyn (Haliaeetus albicilla) sydd wedi diflannu yn y DU, gan seilio ar y genomau mitochondria cyntaf o samplau amgueddfa Cymreig. Mae gan Manus brofiad yn gweithio gyda DNA gan y genom cyfan, mitochondria, hynafol, a di-drecklyd, ac mae wedi cyfrannu at ymchwil sy’n ymestyn ar draws cadwraeth anifeiliaid gwyllt, bioamrywiaeth, a bioleg esblygiadol. Ym Medi 2026, bydd Manus yn dechrau PhD a ariannir gan NERC yn Sefydliad Ziwloeg (ZSL) ac ym Mhrifysgol Reading, yn archwilio sut y gall sylfeini ecolegol hanesyddol lywio cadwraeth fodern a adfer rhywogaethau.
